Spamfilters en blocklists: waarom je mail in de spam belandt

Je mail is verstuurd en volgens je e-mailplatform ook afgeleverd. Toch zien veel lezers hem niet, omdat hij in de spammap is beland. Afgeleverd betekent alleen dat de server van de ontvanger de mail heeft aangenomen. Waar hij daarna terechtkomt, bepaalt het spamfilter.

In dit artikel lees je waar spamfilters op letten, wat blocklists zijn en wat je doet als je erop staat.

Waar spamfilters op letten

Een veelgehoorde gedachte is dat woorden als gratis of actie je mail in de spam laten belanden. Dat speelt nog maar een kleine rol. Moderne filters, zoals die van Gmail en Outlook, wegen vooral vier dingen.

1. Wie ben je?

Het filter controleert of de mail echt van jou komt, met SPF, DKIM en DMARC. Ontbreekt dat, of klopt het niet, dan is je mail verdacht, wat er ook in staat. Met de domein-checker zie je in een paar seconden of dit goed staat.

2. Wat is je reputatie?

Mailboxproviders houden per verzendend domein en per IP-adres bij hoe eerdere mails zijn ontvangen. Een goede reputatie bouw je langzaam op en verlies je snel. Belangrijke signalen zijn:

• Spamklachten. Hoeveel ontvangers klikken op Dit is spam? Gmail noemt 0,3 procent als bovengrens en raadt aan om onder de 0,1 procent te blijven.
• Bounces. Veel niet-bestaande adressen wijzen op een oude of gekochte lijst.
• Spamtraps. Daarover hieronder meer.

3. Hoe reageren je lezers?

Filters kijken naar wat ontvangers met je mails doen. Openen, antwoorden, verplaatsen naar de inbox en markeren als geen spam zijn goede signalen. Ongelezen verwijderen en nooit openen zijn slechte signalen. Daarom is het mailen van mensen die al lang niet reageren schadelijk voor je bezorging bij iedereen. Zie Inactieve abonnees.

4. Hoe ziet de mail eruit?

De inhoud telt mee, maar minder dan je denkt. Een paar dingen die wel opvallen:

• een mail die bijna alleen uit één grote afbeelding bestaat;
• links naar domeinen met een slechte reputatie, zoals verkorte links van gratis diensten;
• een afzendernaam of onderwerpregel die iets anders belooft dan de mail;
• een ontbrekende of slecht werkende afmeldlink.

Met de e-mail-analyse controleer je de technische kant van een verstuurde mail.

Spamtraps

Een spamtrap is een e-mailadres dat niemand gebruikt om mail te lezen, maar dat bestaat om afzenders met slechte gewoontes te betrappen. Er zijn grofweg drie soorten:

• Nooit gebruikte adressen. Die zijn nergens aangemeld, dus wie erheen mailt, heeft het adres gekocht of van een website geschraapt.
• Gerecyclede adressen. Oude adressen die jarenlang niet zijn gebruikt en daarna als val zijn ingezet. Wie erheen mailt, ruimt zijn lijst niet op.
• Adressen met een typefout, zoals een adres bij gmial.com. Die komen op je lijst als je aanmeldingen niet controleert.

Je ziet niet welke adressen spamtraps zijn. Je voorkomt ze door geen lijsten te kopen, dubbele opt-in te gebruiken en inactieve adressen op tijd te verwijderen.

Blocklists

Een blocklist, vroeger ook blacklist genoemd, is een lijst van IP-adressen of domeinen die spam versturen. Mailservers raadplegen zulke lijsten om te beslissen of ze een mail aannemen. Er zijn er tientallen, maar ze wegen niet allemaal even zwaar. Die van Spamhaus wordt door veel providers gebruikt; staat je domein of IP-adres daarop, dan merk je dat direct. Andere lijsten worden nauwelijks gebruikt.

Er zijn twee soorten:

• IP-lijsten bevatten servers die spam versturen. Mail je via een e-mailplatform, dan deel je vaak een IP-adres met andere klanten van dat platform.
• Domeinlijsten bevatten domeinen die in spam voorkomen, als afzender of als link in de mail. Daarmee kan ook een link naar jouw website je mail laten blokkeren.

Hoe kom je erop?

Bijna altijd door een van deze oorzaken:

• mailen naar een gekochte, gehuurde of heel oude lijst;
• een aanmeldformulier zonder bescherming, waarmee bots duizenden adressen aanmelden;
• een gehackt account of een gehackte website die spam verstuurt;
• veel klachten op één verzending, bijvoorbeeld na lange tijd niets te hebben gestuurd.

Zo kom je er weer af

1. Controleer waar je op staat. Gebruik de IP and Domain Reputation Checker van Spamhaus, of een tool die meerdere lijsten tegelijk controleert. Controleer zowel je verzenddomein als het IP-adres uit de bron van een verstuurde mail.
2. Zoek de oorzaak en los die op. Verwijder adressen die niet reageren of die uit een twijfelachtige bron komen, beveilig je formulieren met een captcha of dubbele opt-in, en controleer of er geen account is gehackt. Vraag pas daarna om verwijdering. Sta je er snel weer op, dan duurt het de volgende keer langer.
3. Vraag om verwijdering. De meeste lijsten hebben een formulier op hun website. Sommige verwijderen je vanzelf na een tijdje zonder nieuwe meldingen. Betalen voor snelle verwijdering is bijna nooit nodig.
4. Schakel je e-mailplatform in. Staat het gedeelde IP-adres van je platform op een lijst, dan kan alleen het platform dat oplossen. Meld het bij hun supportafdeling.

Afgeleverd, maar toch in de spam?

Een blocklist zie je vaak terug in een foutmelding. Bij een slechte reputatie zie je meestal niets: de mail wordt aangenomen, maar belandt in de spammap. Signalen dat er iets mis is:

• het percentage kliks daalt plotseling, vooral bij Gmail- of Outlook-adressen;
• in Google Postmaster Tools zakt je domeinreputatie, of stijgt het aantal spamklachten;
• je eigen testadressen bij verschillende providers krijgen de mail in de spammap.

Vergelijk daarom je resultaten per mailboxprovider. Een daling die maar bij één provider optreedt, wijst bijna altijd op een bezorgprobleem en niet op een slechte mail.

Samengevat

• Spamfilters kijken vooral naar authenticatie, reputatie en het gedrag van je lezers, en pas daarna naar de inhoud.
• Houd spamklachten onder de 0,1 procent en mail niet eindeloos door naar inactieve abonnees.
• Spamtraps vang je door gekochte lijsten, slordige aanmeldingen en oude adressen.
• Sta je op een blocklist, los dan eerst de oorzaak op en vraag daarna om verwijdering.
• Vergelijk je resultaten per mailboxprovider om bezorgproblemen vroeg te zien.